Uređenje godišnjeg odmora u Federaciji BiH
Pravo na godišnji odmor je regulisano Zakonom o radu FBIH ( „Sl. novine FBiH“, br. 26/2016, 89/2018, 23/2020, 49/2021, 103/2021, 44/2022 i 39/2024) i prema tom Zakonu svakom zaposleniku je omogućeno pravo na godišnji odmor. Ukoliko je zaposlenik imao prekid radnog odnosa između dva poslodavca ili se prvi put zapošljava, pravo na godišnji odmor stiče nakon 6 mjeseci rada. Ukoliko to pravo nije stečeno, zaposlenik ima pravo na najmanje jedan dan za svaki mjesec rada.
Trajanje godišnjeg odmora može biti regulisano kolektivnim ugovorima i mogu zavisiti od prirode posla i uslova rada. U praksi, svaki zaposlenik ima pravo na plaćeni godišnji odmor najmanje 20 radnih dana a najviše 30 radnih dana u toku kalendarske godine, ukoliko kolektivnim ugovorom nije drugačije regulisano.
Poseban tretman imaju maloljetni zaposlenici, koji imaju pravo na najmanje 24 radna dana godišnjeg odmora
Kako se koristi godišnji odmor
Godišnji odmor se može koristiti odjednom ili u dva dijela. Ukoliko se koristi u dijelovima, prvi dio godišnjeg odmora mora trajati najmanje 12 radnih dana i trebaju biti iskorišteni do kraja kalendarske godine. Preostali dani godišnjeg odmora se trebaju iskoristiti do 30. juna naredne godine
Poslodavac je dužan da pripremi rješenja o korištenju godišnjeg odmora i da pisanom odlukom obavijesti zaposlenika najmanje sedam dana prije korištenja.
Zaposleniku pripada pravo na naknadu plaće u vrijeme korištenja godišnjeg odmora, u iznosu koji bi zaposlenik ostvario da je radio u tom periodu.
Isplata naknade za neiskorišteni godišnji odmor
Bitno je navesti da se zaposlenik ne može odreći godišnjeg odmora niti mu poslodavac isti može uskratiti. U slučaju prestanka radnog odnosa i nemogućnosti zaposlenika da iskoristi godišnji odmor krivicom poslodavca, poslodavac je u obavezi da mu isplati naknadu za neiskorišteni godišnji odmor.
Uređenje godišnjeg odmora u Republici Srpskoj
Pravo na godišnji odmor u Republici Srpskoj regulisano je Zakonom o radu RS (“Sl. glasnik RS”, br. 1/2016, 66/2018, 91/2021 – odluka US, 119/2021, 112/2023, 39/2024 i 28/2026 ) gdje je definisano da zaposlenik koji prvi put zasniva radni odnos ili ima prekid radnog odnosa koji je duži od 30 radnih dana, stiče pravo na korištenje godišnjeg odmora nakon 6 mjeseci neprekidnog rada kod tog poslodavca.
Trajanje godišnjeg odmora utvrđuje se opštim aktom i ugovorom o radu, a iznosi najmanje četiri radne sedmice, odnosno 20 radnih dana. Broj dana može se uvećati po osnovu radnog staža ili drugih kriterija utvrđenih kolektivnim ugovorom. Zaposlenik koji nije ispunio uslov od šest mjeseci neprekidnog rada ima pravo na jedan dan odmora za svaki mjesec rada u kalendarskoj godini.
Kako se koristi godišnji odmor
Godišnji odmor se može koristiti u dijelovima, s tim da se prvi dio treba iskoristi u trajanju od dvije radne sedmice u toku kalendarske godine, a drugi dio najkasnije do 30. juna naredne godine
Poslodavac može opštim aktom i ugovorom o radu urediti način korištenja godišnjeg odmora, ali ne smije mijenjati osnovna pravila definisana Zakonom o radu. Poslodavac je dužan da do 30.juna obavijesti zaposlenika o načinu korištenja godišnjeg odmora. Zaposlenik ima pravo na naknadu plaće za vrijeme godišnjeg odmora, u visini plate koju bi ostvario kao da je radio.
Zakonom je definisano da zaposlenik koji je iskoristio prvi dio godišnjeg odmora u trajanju od 10 radnih dana, ima pravo na regres, koji je poslodavac dužan da mu isplati. Visina regresa nije Zakonom definisana.
Ako zaposlenik krivicom poslodavca nije iskoristio godišnji odmor, ima pravo na naknadu štete srazmjerno broju neiskorištenih dana.
Uređenje godišnjeg odmora u Distrikt Brčkom
Pravo na godišnji odmor regulisano je Zakonom o radu BD (“Sl. glasnik Brčko distrikta BiH”, br. 12/2025) gdje je definisano da zaposlenik koji prvi put zasniva radnih odnos ili ima prekid rada između dva poslodavca duži od 8 dana, stiče pravo na godišnji odmor nakon 6 mjeseci neprekidnog rada kod trenutnog poslodavca.
Zaposlenik ima pravo da iskoristi najmanje 20 radnih dana u svrhu godišnjeg odmora. Ukoliko nije stečeno pravo na odmor, zaposlenik ima pravo na jedan dan godišnjeg odmora za svaki mjesec rada kod poslodavca. Broj dana godišnjeg odmora može biti uvećan po osnovu radnog staža, tako što na tri godine radnog staža, zaposleniku pripada jedan dan dodatnog godišnjeg odmora.
Poseban tretman imaju maloljetni zaposlenici, koji imaju pravo na najmanje 24 radna dana godišnjeg odmora
Godišnji odmor se može koristiti u dijelovima, s tim da se prvi dio koristi u trajanju od dvije sedmice neprekidno u toku kalendarske godine, a preostali godišnji odmor najkasnije do 30.juna naredne godine.
Godišnji odmor pri prestanku radnog odnosa
Zaposlenik kojem prestane radni odnos u toku kalendarske godine koristi godišnji odmor srazmjerno vremenu koje je proveo kod tog poslodavca u toj godini, i to prije samog prestanka radnog odnosa.
Ukoliko zaposleniku prestaje radni odnos zbog odlaska u starosnu penziju ili isteka ugovora na određeno vrijeme, poslodavac mu mora omogućiti korištenje godišnjeg odmora prije prestanka radnog odnosa.
Ako zaposlenik iz ovih razloga neiskoristi cijeli ili dio godišnjeg odmora, ima pravo na naknadu štete u visini plate koja je utvrđena ugovorom o radu, i to srazmjerno neiskorištenom dijelu odmora.
Izuzetno, poslodavac i zaposlenik mogu se pisano dogovoriti da se umjesto korištenja godišnjeg odmora isplati novčana naknada za neiskorišteni odmor.
Za sve dodatne informacije budite slobodni da nas kontaktirate putem Upita.
